English
مجله ترویج و توسعه آبخیزداری
مشاهده جزئیات مقاله
دانلود فایل مقاله :
( 277 بازدید ) ( 46 دانلود )
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 28 - شماره پیاپی 28
نوع مقاله : مقالة‌ تحقيقي‌ (پژوهشي‌)
محورهای مقاله : RS و GIS در آبخیزداری
عنوان مقاله : شبیه ­سازی رواناب و تأثیر تغییر کاربری اراضی بر آن با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای و مدل HEC-HMS (مطالعه موردی: حوزه آبخیز هلیل­ رود)
خلاصه مقاله : برآورد رواناب در مناطق داراي آمار محدود يا بدون آمار مانند اكثر حوزه ­هاي آبخيز ايران يكي از مهم‌ترين مسائل در مدیریت صحیح منابع آب است. کاربری اراضی، مؤثرترین عامل تغییر فرآیندهای هیدرولوژیکی در سطح یک حوضه می­باشد. در این پژوهش، شبیه‌سازی رواناب و بررسی تأثیر تغییر کاربری اراضی بر خصوصیات آن، در حوزه آبخیز هلیل ­رود در طی سال ­های 1993، 2003  و 2013 انجام شده است. نقشه کاربری اراضی حوضه با استفاده از تصاویر ماهواره­ای لندست در هفت کلاس، تهیه و مقایسه شده است. نتایج مقایسه نشان داد که در طی دوره 20 ساله، بیش‌ترین تغییر مربوط به کاربری بایر بوده که در حدود 99/1 درصد افزایش یافته است. با تلفیق نقشه کاربری اراضی و نقشه خاک منطقه، نقشه شماره منحنی حوضه آبخیز استخراج شد. به‌منظور اطمینان از صحت نقشه شماره منحنی، هیدروگراف سیلاب سال­ های مورد نظر با استفاده از شماره منحنی تخمین زده شده و به کمک مدل بارش-رواناب HEC-HMS تعیین و با هیدروگراف­ های مشاهداتی مقایسه گردید. صحت 91 درصد نتایج حاکی از توانایی قابل قبول روش­های سنجش از دور در برآورد خصوصیات هیدرولوژیکی حوضه­ های فاقد آمار می ­باشد. مقایسه هیدروگراف سیلاب حاصل از مدل بارش-رواناب ناشی از یک بارش مشخص (بارش 1993)، در طی سال­ های 1993 تا 2013 نشان داد که دبی اوج سیلاب در این مدت، به میزان  m3/s 106/1 و حجم رواناب نیز به مقدار یک درصد افزایش داشته است،  نتایج این بررسی نشان می ­دهد که ادامه روند تخریبی در کاربری اراضی منطقه به سمت حالت بایر، موجب افزایش مقادیر مختلف رواناب، کاهش نفوذپذیری و آبگذری به آبخوان­های منطقه خواهد شد.
تخصص ها : سنجش از دور، کاربری اراضی، مدل بارش-رواناب  HMS-HEC، شماره منحنی
منابع : Alizadeh, A. 2015. Applied Hydrology. Ferdowsi University of Mashhad. 40th edition: 942.


نویسندگان مقاله :
نویسندهترتیب نویسندهدانشگاه / سازمان/ موسسهدانشگاه / سازمان/ موسسه ( لاتین )سمتپست الکترونیکیمدرک تحصیلی
محمد علی سلیمانزاده 1دانشگاه سیرجان  mohseni_m@sirjantech.ac.ir 
مرضیه محسنی
(نویسنده مسئول)
2دانشگاه سیرجان  mohseni_m@sirjantech.ac.ir 
سمیه بختیاری 3دانشگاه سیرجان  mohseni_m@sirjantech.ac.ir 
دسترسی سریع

کلیه حقوق این وب سایت برای مجله ترویج و توسعه آبخیزداری محفوظ می باشد .