English
مجله ترویج و توسعه آبخیزداری
معرفی نشریه
مجله ترویج و توسعه آبخیزداری

 

مجله ترویج و توسعه آبخیزداری

بدینوسیله به اطلاع کلیه پژوهشگران و کارشناسان محترم می رساند، پیرو مصوبه اسفندماه هیات مدیره انجمن آبخیزداری ایران، نویسندگانی که مقالات آنها از تاریخ 1397/4/1 پذیرفته می گردد، لازم است تا مبلغ 1500000 ریال (یکصد و پنجاه هزار تومان) بمنظور تامین بخشی از هزینه های چاپ به شماره حساب 74597453/22 بانک ملت کد 67025 به نام انجمن آبخیزداری ایران و یا شماره حساب کارت تجارت8592-0045-8370-5859 واریز نموده و اسکن فیش واریزی را به آدرس edwmji@gmail.comایمیل نمایند.

 شاپا الکترونیکی                                    4777-ISSN: 2645

ضریب تأثیر مجله                                                 0/018

نویسندگان محترم خواهشمند است به موارد زیر توجه نمایید:

  •  مقاله ارسال شده به مجله ترویج و توسعه آبخیزداری نباید در مجلات دیگری چاپ یا هم­زمان ارسال شده باشد.
  • برای ارسال مقاله اصلاح شده حتماً پاسخنامه مربوط به اصلاحات داوران را در ابتدای مقاله اصلاح شده درج نموده و کلیه اصلاحات داوران را  با فونت­های مشخص در متن مقاله مشخص بفرمائید.
  • بدیهی است صدور گواهی پذیرش و چاپ مقاله منوط به پرداخت هزینه چاپ می­ باشد.
  • وجوه واریز شده به هیچ عنوان قابل استرداد نخواهد بود.
مقالات آخرین شماره منتشر شده از آخرین دوره نشریه
 دوره8،شماره29 ،پیاپی29
 
1
بررسی پارامترهای هیدرولیکی آبخوانهای کارستی شهرستان خرم آباد
( 41 بازدید ) ( 36 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 29 - شماره پیاپی 29
نویسندگان :
خلاصه مقاله : آبهای زیرزمینی یکی از پراکندهترین و مهم ترین منابع آب کره زمین است. جریان آب زیرزمینی در سنگهای کارستی کاملا با حرکت این سیال در پهنههای غیر کارستی متفاوت میباشد، این جریان خصوصیات هیدرولوژیکی ویژه پهنههای کارستی را نشان میدهد. برای توسعه کامل مخازن آبهای زیر زمینی بایستی آن را کاملا از نظر کمی و کیفی مورد ارزیابی قرارداد تا اطلاعات و تصورات ناکافی و فرضیات پیش ساخته از آبهای زیرزمینی، منجر به مصرف غلط و کاهش آن نگردد. از آن جایی که منابع آب کارست، ذخایر عظیمی از آب زیرزمینی در مناطق مختلف کشور از جمله در محدوده مورد مطالعه هستند، لازم است در مدیریت نگهداری و برداشت، پویاتر و فعال تر عمل گردد. پژوهش حاضر با هدف بررسی پارامترهای هیدرولیکی آبخوان‌های کارستی شهرستان خرم آباد صورت گرفته است. در این مطالعه هفت آبخوان کارستیک منطقه مورد بررسی قرار گرفت. تمام سراب های مورد مطالعه، آبگیر و خروجی آنها از سازندهای کربناته می باشد. به طوری که آبخوان سراب های رباط، مطهری، | گلستان، گرداب سنگی، چنگایی (نیلوفر)، ناوهکش و دوره سازندهای کارستیک توسعه یافته میباشد؛ و آبخوان سراب کیو علیرغم این که بیشترین آبدهی را دارد در گروه سازندهای کمتر توسعه قرار گرفته است. با مقایسه ذخیره دینامیکی و حجم تخلیه سالانه، به دلیل این که حجم ذخيره دینامیکی سرابهای کیو، گرداب سنگی، رباط و دوره کم تر از حجم تخليه سالانه میباشد، پیشبینی میشود در صورتی که چاههایی در سازند آهکی آبخوان آنها حفر و سپس از آن بهره برداری شود، سرابهای مذکور در زمان اوج مصرف نتوانند آبدهی لازم را داشته باشند. لذا پیشنهاد میگردد حتی الامکان از این امر خودداری شود. با توجه به این که مدت تداوم و ذخیره دینامیکی سرابهای کیو، گرداب سنگی کم است و نوع سراب ها نیز غیر دائم میباشند. پیشنهاد می شود که از این سرابها، برای طرحهای توسعه در زمانی که تغذیه آبخوان قطع میگردد، استفاده نشود.
تخصص ها : آبهای زیرزمینی، پهنههای کارستی، مدیریت نگهداری، برداشت، خصوصیات هیدرولوژیکی

2
مروری بر کاربرد زغال‌های زیستی در حفاظت خاک و آب
( 44 بازدید ) ( 13 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 29 - شماره پیاپی 29
نویسندگان :
خلاصه مقاله : منابع آب و خاک از مهم­ترین منابع طبیعی یک کشور هستند که کلیه نیازهای غذایی انسان و دام از آن‌ها فراهم می­گردد، اما متأسفانه دائماَ در معرض تجاوز و دگرگونی­های عوامل انسانی و غیرانسانی قرار می­گیرند. استفاده از زغال‌های زیستی یکی از راه‌کارهایی است که اخیراَ در مجامع علمی بین‌المللی به منظور حفاظت خاک و آب مورد توجه قرار گرفته است. زغال‌زیستی یک ماده متخلخل غنی از کربن است که با حرارت دادن هر گونه توده زیستی آلی در یک محیط عاری از اکسیژن توسط فرآیندی به نام پیرولیز (آتشکافت) تهیه می‌شود. استفاده از زغال‌های زیستی دستاوردهایی نظیر مدیریت زباله‌، افزایش حاصل‌خیزی و بهبود کیفیت خاک، کاهش حجم رواناب و آلاینده‌های موجود در آن، تولید انرژی و کاهش مشکلات زیست‌ محیطی شامل تغییر اقلیم و آلودگی آب را به همراه خواهد داشت. بایستی توجه داشت که خصوصیات خاک و نیز خصوصیات زغال‌زیستی در میزان کارایی زغال‌های زیستی در عملکردهای بنیادی خاک تأثیرگذار می‌باشند. با توجه به پژوهش‌هاي انجام شده، می‌توان دریافت که زغال‌زیستی بیش‌تر در بخش کشاورزي و تولید محصول به کار برده شده و کم‌تر در بخش فرسایش و حفاظت خاك از آن استفاده شده است که با توجه به قابلیت این مواد در مهار رواناب و فرسایش و البته با در نظر گرفتن مخاطرات استفاده از آن‌ها در شرایط مختلف، بایستی در این بخش نیز مورد توجه قرار گیرند.
تخصص ها : فرسایش خاک، حفاظت زیستی خاک، رواناب، رسوب.

3
پهنه‌بندی دشت سیلابی رودخانه گاماسیاب در دوره بازگشت‌های مختلف
( 76 بازدید ) ( 59 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 29 - شماره پیاپی 29
نویسندگان :
خلاصه مقاله : دشت‌های سیلابی رودخانه‌ها اراضی حاصل‌خیزی هستند که مورد توجه انسان قرار گرفته و انسان‌ها همواره خواستار توسعه این مناطق می‌باشند. از این رو حفاظت و مدیریت دشت‌های سیلابی امری ضروری است. در این تحقیق ابتدا یک بازه‌ی تقریبا 80 کیلومتری از رودخانه گاماسیاب در استان کرمانشاه مورد بررسی قرار گرفت. ابتدا با استفاده از دو تصویر سنجنده OLI و sentinel برای اراضی حاشیه رودخانه به روش شی‌گرا طبقه‌بندی صورت گرفت. نتایج صحتسنجی نشان داد که نقشه حاصل از سنجنده sentinel نسبت به سنجنده OLI از صحت و دقت بالا‌تری برخوردار است. بنابراین برای شبیه‌سازی دشت سیلابی دوره‌های 25، 50 و 100 از تصویر سنجنده sentinel استفاده شد. نتایج نشان داد که در تمامی دوره‌ها بیش از 95 درصد مساحت‌های استخراج شده مربوط به دو کاربری زراعت آبی و دیم است، علاوه بر این کاربری مسکونی در دوره‌ی 25 ساله 2/29 هکتار است که همگی روستا‌های حاشیه رودخانه هستند، از این رو لازم است که با وضع قوانین و اجرای مقررات عمران دشت‌های سیلابی که یکی از مکانیزم‌های مستقیم کنترل کاربری اراضی در این مناطق می‌باشد، کاربری نادرست اراضی اطراف رودخانه به کاربری مجاز آن تبدیل گردیده و حریم رودخانه مشخص گردد.
تخصص ها : کرمانشاه، طبقه‌بندی، رودخانه، OLI، sentinel



4
تحلیل امکان پرداخت یارانه‌ی نقدی به آبخیزنشینان حوزه‌ی آبخیز سیمینه‌رود برای تغییر الگوی کشت در راستای احیای دریاچه‌ی ارومیه
( 75 بازدید ) ( 14 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 29 - شماره پیاپی 29
نویسندگان :
خلاصه مقاله : در پژوهش حاضر امکان تغییر الگوی کشت با پرداخت یارانه‌ی نقدی به کشاورزان حوزه‌ی آبخیز سیمینه‌رود در راستای احیای دریاچه‌ی ارومیه بررسی شد. از این‌رو، سنارویوهای کاهش صفر، 10، 20، 30، 40، 50، 60، 70، 80، 90 و 100 درصد سطح زیر کشت محصولات پرآب‌بر به کم‌آب‌بر (گندم) در کاهش مصرف آب تحلیل شدند. از طرفی، کاهش درآمد خالص کشاورزان و هم‌چنین مبالغ تشویقی دولت نیز برای هر یک از سناریوها محاسبه شدند. نتایج نشان داد که در سناریوی صفر، حدود 0/6 میلیارد مترمکعب آب در بخش کشاورزی حوضه مصرف شده که درآمدی برابر با 14/5813 میلیارد ریال داشت. در سناریوی یازدهم (تبدیل 100 درصدی الگوهای کشت پرآب‌بر به گندم) میزان مصرف آب 73 درصد نسبت به شرایط فعلی (سناریو صفر) کاهش یافته که دولت را ملزم به پرداخت نقدی 44/3107 میلیارد ریال در یک سال تحت عنوان یارانه به مردم خواهد کرد. در نهایت آب صرفه‌جویی شده از سناریوی تغییر 10 تا 100 درصدی الگوی کشت بین 25 تا 253 میلیون مترمکعب خواهد بود.
تخصص ها : حق‌آبه، سناریوهای تشویقی، کاهش مصرف آب در کشاورزی، مدیریت منابع آب

5
پتانسیل‌یابی منابع آب زیرزمینی با استفاده از مدل‌های وزن شواهد و شاخص آماری در محدوده نجف‌آباد
( 45 بازدید ) ( 27 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 29 - شماره پیاپی 29
نویسندگان :
خلاصه مقاله : منابع آب زیرزمینی از باارزش‌ترین منابع جهت تأمین آب برای مصارف مختلف به شمار می‌روند. در این پژوهش پتانسیل‌یابی منابع آب زیرزمینی در محدوده مطالعاتی نجف‌آباد با استفاده از روش شاخص آماری و وزن شواهد موردبررسی قرار گرفت. بدین‌منظور ابتدا 4484 حلقه چاه موجود در این محدوده که دارای آبدهی بیش‌تر از 11 لیتردرثانیه بود به‌صورت تصادفی به دودسته گروه آموزش (70 درصد) و اعتبارسنجی (30 درصد) تقسیم شدند. سپس لایه­های رقومی متغیرهای مؤثر در پتانسیل آب‌های زیرزمینی (ارتفاع، شیب، جهت شیب، انحنای سطح، شاخص رطوبت توپوگرافی (TWI)، کاربری اراضی، خاک، سنگ‌شناسی، فاصله از رودخانه و تراکم زهکشی) در محیط ArcGIS10.5 ساخته شد و سپس با استفاده از روش هم پوشانی وزنی، نقشه نهایی پتانسیل‌یابی منابع آب زیرزمینی تهیه شد. درنهایت برای تعیین صحت نقشه نهایی با استفاده از نرم‌افزار SPSS19، منحنی ROC مربوط به نقشه پتانسیل‌ منابع آب‌ زیرزمینی تهیه شد. میزان دقت بر اساس این منحنی برای مدل شاخص آماری 93/2 و برای مدل وزن شواهد 74/1 درصد به دست آمد که بیانگر دقت بالای مدل شاخص آماری در مقایسه با مدل وزن شواهد برای این منطقه است. بنابراین می‌توان گفت استفاده از مدل‌های مبتنی بر GIS برای پتانسیل‌یابی مناطق مستعد آب زیرزمینی، مناسب و قابل‌اعتماد هستند و نتایج پیش‌بینی حاکی از این بود که لایه­های مؤثر انتخابی در این مطالعه برای دست­یابی به مناطق مستعد آب زیرزمینی مناسب است.
تخصص ها : روش Quantile، شاخص رطوبت،GIS، ROC.

6
ارزیابی کارایی شبیه‌سازی دبی حوزه آبخیز باغان با استفاده از مدل چهار متغیره سالاس
( 43 بازدید ) ( 20 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 29 - شماره پیاپی 29
نویسندگان :
خلاصه مقاله : بیلان آب و تجزیه جریان داخل یک حوضه از لحاظ برنامه­های توسعه­ای و بهره­برداری آب از اهمیت ویژه­ای برخوردار می‌باشد. لذا هدف از پژوهش پیش‌رو کاربرد و ارزیابی مدل چهار متغیره سالاس در برآورد و پیش‌بینی میزان دبی خروجی حوزه آبخیز باغان استان بوشهر می‌باشد. داده‌های مورد نیاز برای اجرای مدل بارش و دبی می‌باشد که بدین‌منظور داده­های بارش ایستگاه هواشناسی باغان و دبی خروجی ایستگاه هیدرومتری باغان از سال 1359 تا سال 1388 تهیه گردید. مدل سالاس از تعدادی زیر مدل ساده که فرآیندهای مختلف جریان را در حوضه مشخص می‌سازند، نظیر رواناب سطحی، نفوذ، تبخیر و تعرق، نفوذ عمقی، جریان پایه به‌دست می‌آید. به­منظور کالیبراسیون مدل از تابع مجــموع مربعات خطا استفاده شد. نتایج این پژوهش نشان داد که بیش‌ترین مقدار بارندگی در حوضه از طریق تبخیر و تعرق از حوضه باغان خارج می‌شود. نتایج نشان داد مقدار ریشه میانگین مربعات خطای نسبی قبل و بعد از بهینه‌سازی ضرایب مدل چهار متغیره سالاس به­ترتیب از 2/18 درصد به 1/5 درصد و میانگین خطای مطلق از 10/13 به 0/73 کاهش پیدا کرد. هم‌چنین نتایج نشان داد در سال‌هایی که مقدار دبی خروجی به‌صورت متوسط است، مقدار شبیه‌سازی به مقدار مشاهداتی آن بسیار نزدیک می‌باشد. در سال­های پرآبی که مقدار دبی خروجی بسیار بیش‌تر از سال‌های نرمال است، مقدار شبیه­سازی بسیار کم‌تر از مقدار مشاهداتی آن می­باشد.
تخصص ها : بیلان آب، تبخیر و تعرق، ذخیره سفره، رواناب سطحی، جریان پایه.

7
مدیریت سازگار آبخیز
( 45 بازدید ) ( 12 دانلود )  خلاصه و کلمات کلیدی
اطلاعات انتشار : دوره 8 - شماره 29 - شماره پیاپی 29
نویسندگان :
خلاصه مقاله : عدم مدیریت پایدار منابع طبیعی یکی از چالش‌های اساسی پیش‌روی جوامع و دولت‌هاست و می‌بایست در آینده به‌طور جدی‌تر به آن پرداخته شود. از این‌رو مدیریت مؤثر طبیعت و محیط ‌زیست نیازمند ساختار منسجم و مبتنی بر دانش و اطلاعات کافی و قابل اعتماد و به‌روز بوده و مدیریت سازگار نقطه عطفی برای دست‌یابی به مدیریت پایدار منابع می‌باشد. باوجود این تاکنون عملکرد کاربست مدیریت سازگار در مقیاس حوزه آبخیز مورد بررسی قرار نگرفته است. لذا در این مقاله چرخه مدیریت سازگار آبخیز در قالب شناسایی مشکل، طراحی، اجرای اقدامات، پایش عملکرد، ارزیابی شرایط بوم‌سازگان و در نهایت اصلاح و تنظیم با هدف تهیه مدل مفهومی کاربست مدیریت سازگار و نهایتاً مقایسه نتایج آن با رویکردهای جاری و مرسوم مدیریت آبخیز تشریح شده است. برای این‌منظور جزئیات مفهومی هر یک از مراحل چرخه مدیریت سازگار با استفاده از اصول و استانداردهای علمی مترتب بر هر بخش و مبتنی بر ارزیابی سلامت آبخیز، شناخت راه‌کار مناسب، پیش‌بینی روش‌های اجرایی کم‌پیامد و بهترین اقدامات مدیریتی و نهایتاً ارزیابی عملکرد آن‌ها در مقایسه با روش‌های مرسوم مورد بررسی قرار  گرفته است.
تخصص ها : آمایش توسعه آبخیز، سلامت و پایداری آبخیز، عملکرد اقدامات آبخیزداری، مدیریت جامع آبخیز.

دسترسی سریع

کلیه حقوق این وب سایت برای مجله ترویج و توسعه آبخیزداری محفوظ می باشد .